Interne communities en sociale media

socialmediaHet adviesbureau Evolve heeft onlangs onderzoek gedaan naar de inzet van social media binnen organisaties.

De belangrijkste conclusies van het onderzoek zijn dat de inrichting van interne social media professionaliseert, maar het gebruik nog te weinig wordt gestimuleerd. Een belangrijke stap in dat proces zal zijn om interne community’s een onmisbaar onderdeel te laten worden van het werk, met senior management als voorbeeld. 
Overall kan gesteld worden dat de focus van interne social media is verschoven van een conversatieplatform naar meer formalisering, sturing en relevantie. Maar voor échte successen zijn een verandering in het gedrag van medewerkers en een andere organisatie van interne processen nodig.
Bron: Marketingfacts

Binnen Zuyd bestaan ook vele interne communities. Je kunt ook Zuyd als een grote interne community benoemen. Mijn ervaring (n=1) is dat binnen Zuyd sociale media beperkt wordt ingezet om open kennis delen en online samenwerken te ondersteunen. Dat was ook de conclusie van mijn masteronderzoek. De respondenten (hbo-docenten, n=33) vonden samenwerken in netwerken belangrijk. Ook waren zij gemotiveerd hun onderwijs met behulp van ict te verbeteren en willen ze aansluiten bij de technologische veranderingen. Toch bleek dat het merendeel van de docenten sociale media nauwelijks inzet in hun onderwijs en netwerken. Hoewel uit de literatuur blijkt dat sociale media een positieve invloed hebben op betrokkenheid van studenten, de netwerkvorming, en de participatie bij leeractiviteiten, zagen de docenten uit dit onderzoek nog geen mogelijkheden en kansen om met sociale media open kennis te delen en het online samenwerken te ondersteunen.

Community als elastiek begrip?

Ik loop de laatste tijd steeds vaker te denken aan wat nu precisie het wezenskenmerk is van een community. Dat denken van mij wordt getriggerd door allerlei gesprekken die ik meemaak. Wat mij daarin opvalt is dat community in zeer uiteenlopende betekenissen wordt gebruikt. Het gevolg daarvan is dat ik soms niet meer weet of we het nou over een community hebben of over iets anders.

Laat ik een voorbeeld geven. Ik signaleer dat in opleidingen er gesproken wordt over het inrichten van communities waar studenten dan aan innovaties gaan werken, vaak samen met mensen uit het bedrijfsleven en veelal zijn er dan ook docenten bij betrokken. Hartstikke mooi en zeer leerzaam lijkt mij voor alle betrokkenen. De vraag waar ik echter mee blijf zitten is of dit nou een community is. Vroeger noemden we dit gewoon een project. Nou ja wellicht dat de focus op innovatie er toe bijdraagt dat we dit een innovatief project noemen, maar om het community te noemen? Het gaat immers vaak om een vooraf gedefinieerd probleem waarbij vooraf bekend is hoeveel tijd er aan besteed mag worden en aan wie de resultaten worden overgedragen. Dus dat riekt nogal naar wat we vroeger project noemden. Waarom noemen we het dan nu community? Wie helpt mij om me dat duidelijk te maken?

Kick-off CoPs Social Work Sittard

Gistermiddag was de kick-off van Communities of Practice bij Social Work in Sittard. Een enerverende bijeenkomst tijdens welke partners uit werkveld, gemeente, opleiding en clientenvertegenwoordigers samen de verbinding zochten als het gaat om de transformatie in de jeugdzorg. Onder leiding van Peter Jansen en Miriam Stuijts oriënteerden de deelnemers zich op de inhoud van jeugdzorg en de werkwijze van de CoP. Het begin is gemaakt.

Regelmatig een bericht delen

Beste lezers,

Actief zijn in een community is eigenlijk net zoiets als het leren fietsen. Nou was leren fietsen iets wat bij mij niet 1,2,3 ging en dat geldt dus ook voor actief zijn in een community. Maar de aanhouder wint. Ik ben van plan om iedere twee weken een bericht met jullie te delen. Mocht je de indruk hebben dat mijn frequentie van bijdragen daar onder ligt, laat het me weten. Ik beschouw dat als een aanmoediging!

Hartelijke groet,

Marcel van der Klink

Resultaten Vragenlijst 21st Century Skills

Tijdens het symposium ‘Leren en Innoveren in Communities met 21st century skills’ bij KiB2015 en in de Workshop Communities van Communities is gesproken over 21st century skills in de Zuyd communities. Alle deelnemers aan het symposium hebben een uitnodiging voor een korte digitale vragenlijst over de waarde van 21st century skills in hun community ontvangen.

De resultaten van de vragenlijst zijn gebaseerd  op een kleine en aselecte steekproef waardoor de statistische betrouwbaarheid niet zo groot is. De resultaten worden gebruikt om na te denken en het gesprek aan te gaan over versterking van communities bij Zuyd.

ResultatenVragenlijst

Waarde van 21st century skills in communities
Creativiteit wordt door de deelnemers het hoogst gewaardeerd, gevolgd door Samenwerken en Kritisch denken. Digitale geletterdheid en Probleemoplossing krijgen de minste aandacht in de Zuyd communities.

Successen door het werken in communities
Veel doelen voor het gebruik van 21st century skills zijn product geörienteerd: innovatief product, medische tools, herontwikkeling verzorgingshuis, een nieuw curriculum. De 21st century skills worden ook instrumenteel ingezet om andere doelen te realiseren: vakgerichte vaardigheden of samenwerking tussen disciplines.

Te ontwikkelen 21st century skills
Uit de resultaten van deze vraag mag men concluderen dat het ontwikkelen van creativiteit, digitale geletterdheid en waarschijnlijk ook ondernemendheid volgens de deelnemers meer aandacht behoeven.

Hoe versterken we de communities?
De meeste opmerkingen geven aan dat deelnemers het nodig vinden om meer te leren van het werken in communities. Voor de manier waarop dat leren kan plaatsvinden doen zij diverse suggesties. Opmerkelijk is dat de meer concrete suggesties betrekking hebben op competenties van studenten en niet op eigen mogelijkheden van de respondenten om te werken in communities.

Conclusie
Creativiteit en Samenwerken krijgen in de Zuyd communities volgens de respondenten de meeste aandacht. Dit zijn ook de meest bekende 21st century skills volgens de uitgebrachte stemmen tijdens de presentatie van de Community of Learning 21st century skills tijdens de KiB (zie onderstaande WordCloud-afbeelding). Digitale geletterdheid scoort het laagst in de aandacht, maar is na Creativiteit de skill waarvan de meeste deelnemers vinden dat die verder ontwikkeld moet worden.

Mentimeter

Resultaten van vragenlijst over 21st Century Skills in de Zuyd Communities [pdf]

Sense of community

Leernetwerken, community of practice, learning communities, professionele leergemeenschapen zijn allemaal vormen van sociale structuren waarbinnen de nadruk ligt op de relaties en interacties, het kennis delen en het gezamenlijk oplossen van problemen.

In 1986 lanceerde wetenschapper David McMillan zijn definitie van de ‘Sense of Community.’ Hij is een van de eersten die het ‘groepsgevoel’ of ‘saamhorigheidsgevoel’ voorzag van concrete handvatten. Zijn theorie is de meest aanvaarde en gebruikte op het gebied van groepsvorming. Volgens hem bestaat het gevoel tot een bepaalde groep te behoren uit vier pijlers:

  • Lidmaatschap (gevoel om ergens bij te horen)
  • Invloed (gevoel om verschil te kunnen maken)
  • Behoeftebevrediging (gevoel om er iets voor terug te krijgen)
  • Emotionele band (gevoel om iets met elkaar te delen)

Communities, ook online communities gaan over verbindingen aangaan en wederzijdse communicatie. Leden kan je binden door hen te belonen. Dit zijn (meestal) geen financiële beloningen maar basale emotionele beloningen. Een goede communitymanager zal samen met ambassadeurs hiervoor zorg dragen.  Tevens realiseert een communitymanager zich dat er verschillende type deelnemers zijn waarmee je rekening dient te houden: ontwikkelaars, critici, verzamelaars, aanmelders, toeschouwers, non-actieven.

Veel communities hebben een abstract geformuleerd doel zoals ‘het delen van kennis’ of het ‘betrekken van leden’. Als overkoepelend thema is daar niks mis mee, maar als sturend principe heb je er weinig aan. Daarvoor geeft het de leden en de communitymanager te weinig sturing en houvast. Dit type community hobbelt van onderwerp naar onderwerp. Dat is makkelijk te doorbreken door het doel te specificeren. Het effect van een concreet doel is namelijk verbazingwekkend sterk.

Kimberly Ling  toonde aan dat het stellen van specifieke, uitdagende doelen voor leden, zorgt voor een toename in het aantal individuele bijdragen. Ze heeft daar een drietal verklaringen voor:

  • Een specifiek en moeilijk doel spreekt het vertouwen in eigen kunnen aan.
  • Een specifiek doel geeft informatie over de te verwachten prestatie die geleverd moet worden.
  • Bereiken van het gestelde doel zorgt voor het voldane gevoel een taak te hebben afgerond.

Opbouwen van communities kost minstens een jaar.

Community
CC BY-NC Niall Kennedy

Onderdelen van bovenstaande tekst zijn letterlijk overgenomen uit het artikel Breng je online community tot bloei met een concreet doel – Peter Staal van de website Frankwatching.

Op de website Frankwatching wordt een dossier communitymanagement aangelegd met stappenplannen, strategieën en cases.

Leren met 21st century skills in de CoL 21st century skills #KiB2015

Jack Meis, directeur Basisschool Het Avontuur (Buchten), Marcel Graus en Ankie van de Broek van het Lectoraat Opleiden in de School en werkzaam op de Nieuwste Pabo zijn sinds september 2015 gestart met een Community of Learning 21st century skills.

De eerste vraag die de Col zich stelde: Wat is er nu zo 21e eeuws aan 21st century skills? Het is een hot item maar een fuzzy concept. Wat is nu zo kenmerkend aan de 21st century skills? Zijn deze vaardigheden wel meetbaar? Is de output voldoende gedefinieerd? Kortom, wat kunnen we er eigenlijk mee?

De diverse modellen 21st century skills zijn vergeleken. Door de CoL wordt een geactualiseerde versie van het model 21st century skills gehanteerd. Naast de vaardigheden: samenwerken, probleemoplossend vermogen, ict-geletterheid, creativiteit, kritisch denken, communiceren, sociale en culturele vaardigheden is hieraan ook de skill ‘zelfregulering’ toegevoegd.21stcenturyteachers.jpgMet betrekking tot het belang van 21st century skills is eerst gekeken naar wat de toekomst van werk eruit ziet. De toekomst van het werk zegt immers iets over de toekomst van onze leerlingen en studenten.

Het GEN-MODEL

Het gaat niet om het aanleren van vaardigheden maar het ons eigen maken: het moet in ons DNA gaan zitten. De CoL focust op op onderwijsgevers en onderzoekt hoe zij hen kunnen motiveren en instrueren zodat zij in staat zijn om de 21st century skills in het onderwijs te integreren (empowerment).

Video impressie CoL 21st century skills KiB 2015

Samen leren en innoveren in communities #KiB2015

Op 26 november vond tijdens Kennis in Bedrijf het SKiB1ymposium ‘Leren en innoveren in Communities en 21e eeuwse vaardigheden’ plaats.

Tijdens de plenaire start werd aan de hand van vragen via flipovers het gesprek aan gegaan over de belangrijkste 21st century skills. Daarna beschouwde spreker Daan Quakernaat in zijn keynote ‘Ga kathedralen bouwen’ aan de hand van zijn kathedralen-metafoor ons risicomijdend bestaan. De bureaucratische voorbeelden waren voor de vele aanwezigen herkenbaar en pijnlijk humoristisch.

Hij riep ons op om zoals de kathedraalbouwers van weleer alle ideeën, ook de kansloze (want dat weet je van tevoren niet) uit te proberen. Dan stort er weleens een muurtje in. Ach. Het is vallen en opstaan. Vooruitgaan is durven dromen om tot ideeën te komen en dan duizend dingen proberen. Iets moet kunnen mislukken om weer vooruit te komen. Quakernaat deelde de wereld in een zwarte en witte wereld. De zwarte wereld staat meten en controle centraal, in de witte wereld passie en creativiteit. Beide werelden zijn nodig, maar dat betekent wel communicatie tussen beide werelden (feedback loop). Blijf bouwen en wees trots op je kathedraaltje, was zijn boodschap.

Na de keynote was de formele start van het Zuyd-project Community van Communities.
In de onderwijsvisie  van Zuyd wordt communities als één van de drie pijlers voor de inrichting van ons onderwijs beschouwd. Binnen Zuyd ontstaan er meer en meer communities. Er begint draagvlak te ontstaan voor het concept en dat willen we graag ondersteunen en verder uitbouwen. De initiatiefgroep is een community gestart over het thema ‘Hoe maken we van communities binnen Zuyd een succes?’ Het is dus in feite een Community van Communities (afgekort CvC). De CvC brengt informatie over de communities bij elkaar en deelt de kennis hierover via dit blog community.community.zuyd.nl. Het gaat zowel om kennis over het wat (wat is een community), als het waarom (bijdrage van communities aan onderwijsdoelen) als over het hoe (ontwikkelstrategieën) en dat op een Zuydbrede schaal, waarbij eventueel ook experts van buiten onze instelling worden gevraagd hierin te participeren.

Video impressie van de miniconferentie tijdens KiB 2015

Teams gezocht!

Ben je lid van een

projectteam – onderzoeksteam – innovatieproject team – curriculumcommissie – ontwerpteam – ontwikkelteam – managementteam – verbeterteam – vakgroep – learning community

Wil je met je team goed zicht krijgen op jullie sterke punten en aandachtspunten? Mieke Koeslag doet onderzoek naar teamleer- en leiderschapsprocessen. Wil je mee doen aan het invullen van een digitale vragenlijst van maximaal 15 minuten?

Zie voor meer informatie de flyer

Als tegenprestatie ontvangt een deelnemend team een workshop (naar behoefte) op maat om (nog) effectiever samen te werken.

TeamsGezochtTeam